اخبار > طب سنتی ایرانی و توصیه‌های آن راجع به حفظ سلامتی در فصل بهار


  چاپ        ارسال به دوست

طب سنتی ایرانی و توصیه‌های آن راجع به حفظ سلامتی در فصل بهار

باسمه تعالی


طب سنتی ایرانی یک مکتب به حساب می آید نه یک روش درمانی جزیی. مکتب طب سنتی یک مکتب جامع و کامل، شامل انواع روشهای بهداشتی و درمانی می باشد و دارای سابقه علمی بسیار طولانی بوده از حکمای دوران قبل از میلاد چون بقراط حکیم گرفته تا حکمای بزرگی چون جالینوس، محمد بن زکریای رازی، علی بن عباس مجوسی اهوازی، شیخ الرئیس ابو علی سینا، سید اسماعیل جرجانی، محمد حسین عقیلی خراسانی و بسیاری از حکمای دیگر.
با یک نگاه اجمالی و واقع بینانه به مبانی طب سنتی ایرانی، به راحتی می توان به جامعیت و کاربردی بودن این طب پی برد.
از جمله مبانی بسیار مهم طب سنتی مبنای "اخلاطی و مزاجی" آن می باشد که برای بدن انسان، سن، جنس، محل زندگی، شغل، فصول سال، اعراض نفسانی و... مزاجهای مختلفی در نظر گرفته می شود و براساس این معیارها اقدامات بهداشتی و درمانی متعددی را در شرایط مزاجی مختلف می توان انجام داد. یکی از این اقدامات، توصیه‌های راجع به حفظ سلامتی در فصول مختلف سال می باشد که در این مقاله به توصیه های حفظ سلامتی در فصل بهار پرداخته خواهد شد.
فصل بهار از دیدگاه طب سنتی ایرانی:


فصل بهار فصلی معتدل می باشد و گرمی و سردی هوا مانند فصول تابستان و زمستان، معمولا به حد افراط نمی رسد.
در این فصل به علت بیشتر شدن نسبی گرمی هوا، حرکت در اخلاط و رطوبات بدن بیشتر شده و علایمی مربوط به غلبه اخلاط نیز بروز می کند. این فصل موافق با تمام سنین است و بویژه برای پیران و صاحبان مزاج سرد و خشك مناسب‌ترین فصل برای زندگی و سلامت می‌باشد.

توصیه های حفظ سلامتی در فصل بهار:


1. کم کردن مصرف غذاهای مولد خون مثل گوشت و شیرینی ها
2. استفاده از غذا های لطیف (که هضم راحت تر دارند) و کاهش مصرف غذاهای غلیظ  (به ویژه گوشت گاو، سوسیس و کالباس و...)
3. کم کردن مصرف مواد خوراکی  دارای طبیعت گرم مانند انواع شیرینی ها، شوری‌ها، مزه های تلخ، تندی ها و انواع ادویه جات گرم (فلفل، دارچین، زیره و...)
4. مصرف مواد خوراکی دارای طبیعت سرد مانند شربت زرشک، شربت نارنج و لیمو، آلبالو، سکنجبین، انار، سماق (در افرادی که گرمی بدن آن ها زیاد باشد)
5. پرهیز از انباشتن بدن از غذا (پرهیز از پرخوری)
6. پوشیدن لباس‌های لطیف و سبك
7.  اجتناب از حمام خیلی گرم
8. پرهیز از جنبش‌های بیش از حد بدنی (مانند ورزش سنگین)
9. پرهیز از جنبش‌های بیش از حد نفسانی (مانند خشم وغضب)
10. انجام ورزش معتدل (سبك‌تر از ورزش در زمستان)
11. پرهیزاز ورزش در وقت گرمی هوا (ورزش در هوای معتدل یا خنک انجام شود)
12.  خونگیری (رگ زدن و حجامت)


اطبای پیشین برترین استفراغ در فصل بهار را استفراغ خون می‌دانستند که توسط انجام عمل حجامت و در برخی موارد فصد قابل اجرا می‌باشد. البته توجه به این نکته لازم است که این اعمال تنها در موارد خاص و فقط و فقط با تشخیص و تجویز پزشک زبردست باید انجام شوند و اقدام به آنها به طور خودسرانه یا بدون بررسی‌های لازم می‌تواند موجب عوارض سختی گردد.


منابع
1. ابن سینا. القانون فی الطب. تحقیق: ابراهیم شمس الدین، بیروت، موسسه الاعلمی، 1425 ق، ج1
2. الموجز فی الطب، علاءالدین علی بن ابی‌الحزم القرشی (ابن نفیس)، تحقیق: استاد عبدالكریم عزباوی، مصر، 1406 هـ/ 986م.
3. الاغراض الطبیه و المباحث العلائیه، سید اسماعیل جرجانی، تصحیح و تحقیق دكتر حسن تاجبخش، تهران، انتشارات دانشگاه تهران با همكاری فرهنگستان علوم، چاپ اول، بهار 1384.
4. خلاصه الحكمه، محمد حسین عقیلی خراسانی، تصحیح اسماعیل ناظم، مؤسسه احیاء طب طبیعی و مؤسسه مطالعات تاریخ پزشكی، طب اسلامی و مكمل، قم، انتشارات اسماعیلیان، 1386.
5. حفظ‌الصحه ناصری، محمدکاظم گیلانی، تصحیح دکتر رسول چوپانی، طرح احیای میراث مکتوب طب سنتی ایران، انتشارات المعی، 1387.
6. مروری بر کلیات طب سنتی ایران (ویرایش دوم)، دکتر محسن ناصری، دکتر حسین رضایی‌زاده، دکتر رسول چوپانی، دکتر مجید انوشیروانی، مؤسسه نشر شهر، 1388.

 تهیه و تنظیم: مجید اصغری
استادیار، متخصص طب سنتی ایرانی


١٢:٣٤ - چهارشنبه ٥ فروردين ١٣٩٤    /    شماره : ١٨٨٧٧    /    تعداد نمایش : ١٠٩٣



خروج